Ziek zijn en genezen

3 februari 2021

Categorie: default - Reageer

 

Ziek zijn en genezen

In 1993 werd 11 februari uitgeroepen tot Internationale dag van de zieken. Deze datum staat in verband met de eerste verschijning van Maria in de grot van Massabielle in Lourdes in 1858. Gelovigen worden aangespoord om op die dag een bijzondere geste te doen voor de zieken in hun omgeving – een bezoekje, indien dat kan en mag, of een bloempje, een kaart, een telefoontje – en dankbaarheid te betuigen aan de zorgverleners en de mantelzorgers. We zetten op die dag even de zieken en hun naasten in het centrum van onze belangstelling. Dit is ook in deze coronatijden heel belangrijk.

In Lourdes en andere bedevaartsoorden gaan mensen om genezing bidden, voor zichzelf of voor anderen. Dankzij het gebed en het geloof van velen heeft Lourdes sinds de eerste verschijning op 11 februari 1858 reeds meer dan 7.000 onverklaarbare genezingen opgetekend. 70 daarvan zijn door de Kerk als zodanig erkend waaronder drie uit België: Pieter De Rudder in 1875, Joachime Dehandt in 1878 en Cécile Douville de Franssu in 1905. De aandachtige bedevaarder zal weten dat er veel meer ‘wondere genezingen’ gebeuren, die niet allemaal fysisch merkbaar zijn. Er gebeuren veel gelovige en ook psychologische bekeringen in de bedevaartsoorden. Gebed is een goede genezingstherapie. Waar het hart tot rust komt is de weg open naar een nieuw begin. Een goed verzoeningsgesprek en vergeving hebben de kracht om alles nieuw te maken.

Er zullen wel altijd zieken in ons midden zijn, en we zijn natuurlijk ook bezorgd om onze eigen gezondheid. Ziekte en dood zijn twee gegevenheden waar we niet buiten kunnen en waar we zo beducht om zijn. Toch spelen zieken een bijzondere rol in onze samenleving, ze horen erbij, we mogen hen nooit uitsluiten of isoleren. Ze brengen een eigen dimensie van solidariteit en zorg, van dienstbaarheid en tedere liefde in ons leven. Het zijn vaak de zieken in ons midden die ons optillen, ons leiden naar de essentie en in ons handelen en spreken een delicate snaar doen ontdekken. Door hun aanwezigheid worden we geraakt, vertederd. We worden stil bij het bed van een geliefde, we vinden meestal geen woorden. Er ontstaat een nieuwe drijfkracht om te luisteren, zorg te dragen, te begeleiden. We worden geconfronteerd met onze eigen kwetsbaarheid en we stellen ons vragen die we wellicht nooit anders zouden gesteld hebben. Daarvoor zijn we onze zieken dankbaar. Vaak zullen we van hen een nieuwe kracht ontvangen, zieken dagen ons uit het beste van onszelf te geven.

Ziekte heeft een plaats in het leven, in ons eigen leven en in dat van onze dierbaren. In het leven van Jezus dagen ze telkens weer op, waar Hij langs kwam brachten de mensen hun zieken naar buiten. Hij leek wel een soort van voorbijtrekkend ziekenhuis. Het ging om koorts, bloedverlies, verlamming, melaatsheid of chronische ziekten. Hij genas blinden en doven, luisterde naar het verhaal van bezetenen vooraleer de duivels uit te drijven. Maar Jezus ziet zijn contact met de zieken als een gelegenheid tot verkondiging van Gods liefde: Hij bestraft de boze geest (Lc 9,42), geeft getuigenis van zijn eigen afkomst (Lc 4,41), Hij vergeeft de zonden en vermaant ‘ga nu en zondig niet meer’ (Lc 7,47). Hij looft het vertrouwen van de blinde nabij Jericho (Lc 18, 42-43), de goede Samaritaan toont hoe we met gekwetste medemensen kunnen omgaan (Lc 10, 33-37).

Bij ziek-zijn hoort terecht ook het verlangen naar, het zoeken naar en de hoop op genezing. Het is niet zo dat ziek zijn een straf is van God. Bij de genezing van de blindgeborene maakt Jezus dit duidelijk (Jo 9). Het is natuurlijk mogelijk dat een bepaalde ziekte door een zondig leven veroorzaakt kan worden. En we hebben geleerd dat sommige ziekten besmettelijk kunnen zijn, a.h.w. relationeel, evenals gezondheid relationeel is. Paus Franciscus zegt het zo: “We weten dat gezondheid relationeel is, dat zij afhangt van de interactie met de anderen. Dat hebben we in 2020 geleerd. De kreet dat we anders zullen moeten leven klinkt steeds luider.” Wanneer Franciscus dan als genezingsstrategie voorstelt dat we een sociale vriendschap moeten betrachten, is het duidelijk dat hij het over sociale ziekten heeft zoals individualisme, eigenbelang boven het algemeen belang stellen, mensen met andere gedachten als vijanden beschouwen en onverschilligheid. Het zullen vaak de zieken zijn die ons uit de sfeer van onverschilligheid halen. Om genezen te worden van de sociale ziekten stelt de paus voor dat we “moeten vertrekken vanuit de grenzen van onze samenleving”, vanuit de periferie zoals hij dat noemt. “Van daaruit kan men met een frisse blik naar de wereld kijken”(Pope Francis, ‘Let us dream’ 2020, p. 119). De situatie van de zwakkere, zieke medemensen en van hen die in de marginaliteit leven, nodigt ons uit onze blik te verruimen, ons hart te vullen met empathie tot het ervan overloopt en we ons eigen ik overstijgen.

Tenslotte is empathie misschien het juiste woord voor de houding tegenover de mensen die ziek zijn. Ook in verband met de sociale ziekten van onze tijd is empathie – in de ruime zin van het woord – een goed genezingsmiddel.

+ Luc Van Looy

 

 

Reageer

velden gemarkeerd met een sterretje zijn verplicht.

wordt niet getoond