De kerkgemeenschap in de kou

6 maart 2014

Het lage cijfer van kerkelijke huwelijken kreeg veel media-aandacht.Een op de vijf huwelijken wordt nog sacramenteel gevierd. Ik dacht, eerlijk gezegd, dat het aantal nog lager zou liggen. We zijn immers al jaren gewoon aan cijfers die bergaf gaan! Maar niettemin doet het pijn. Tot voor kort gaven de statistieken dalingen in de kerkpraktijk, maar het aantal doopsels en kerkelijke uitvaarten bleef hoog, zeker in Vlaanderen en vooral in landelijke parochies. Daarin is verandering gekomen. Niet alleen zijn crematies en afscheid in crematoria algemeen aanvaarde praktijken, ook afscheid in een aula blijkt meer en meer gangbaar te zijn. Ondertussen neemt het aantal kerkelijke uitvaarten af. We merken het.

Hoe komt dit? We leven in een sterk gewijzigde samenleving waar geloof en Kerk een minderheid zijn geworden. Dat wordt ‘secularisering’ van de maatschappij genoemd. Daarnaast is onze samenleving, ook in landelijke gemeenten, multicultureel en multireligieus geworden. Dat zijn vaststellingen. De tijd dat alles tussen wieg en graf door de kerkelijke rituelen werd begeleid is voorbij. We kunnen dat jammer vinden, maar het is zo. Eigenaardig is wel dat nogal wat mensen die vandaag overlijden zich wel tot de geloofsgemeenschap bekenden, vaak ook heel kerkelijk geëngageerd en die toch geen kerkelijke uitvaart ontvangen. Kinderen en familie delen niet altijd de geloofsovertuiging of de kerkelijke praktijk van hun verwanten, ze hebben vaak ook minder affiniteit met de kerkgemeenschap, ook de lokale gemeenschap. Het is pijnlijk om vast te stellen dat gelovigen die regelmatig of zelfs dagelijks de eucharistie vierden en die tijdens hun ziekte de communie wensten of het sacramenten van de zieken, geen kerkelijke uitvaart kregen.

De band met de gemeenschap is soms zo verflauwd dat de familie zich liefst terugtrekt in ‘intieme kring’. Dat is begrijpelijk. We beleven de grote emoties hoe langer hoe meer in de beslotenheid van het gezin, de familie en eventueel met enkele intieme vrienden. Ook daarin zit een pijnlijke kant voor de overleden christen. Immers, het doopsel is ook opname in de kerkgemeenschap en die is ruimer dan de familie- of kennissenkring, zelfs ruimer dan de plaatselijke gemeenschap. Het is een wereldwijde familie die zich verbondenweet met elkaar over de grenzen van ruimte en tijd. We zijn broeders en zusters van elkaar en blijven dat ook over de dood heen. Dat er geen afscheid van een overleden broer of zus kan genomen worden op de plaats waar die familieband zo intens gevierd werd in de sacramenten, is pijnlijk. De kerkgemeenschap, de familie blijft eenzaam achter.

De Kerk zelf heeft de huidige situatie ook in de hand gewerkt. Er zijn niet alleen de schandalen waardoor het vertrouwen in de clerus een flinke deuk heeft gekregen. Er is ook het relativisme dat decennialang verkondigd werd: ‘Een goed mens zijn, is belangrijker dan naar de mis gaan’ of ‘Van de hemel weten we toch niets’. Dergelijke uitspraken klinken in bepaalde contexten misschien sympathiek, ze zijn bovenal vals en oneerlijk. We hebben zeker ook te weinig zorg en liefde besteed aan de rouwenden. Hebben het vanzelfsprekend gevonden dat ze wel in de kerk zouden passeren. Maar zoals met alles wat ‘evident’ wordt, verliest ook de uitvaart aan bezieling en kracht. Het hoeft ons dan ook niet te verwonderen dat mensen vinden dat je overal goed afscheid kunt nemen en dat je daarvoor de Kerk en het kerkgebouw niet nodig hebt.

In een kerkelijke uitvaart gaat het niet enkel om de aandacht voor de overledene en zijn of haar familie in rouw, het gaat ook over de broeders en de zusters met wie hij of zij verbonden blijft en het gaat over Christus die ons is voorgaan van dood naar leven. Een kerkelijke uitvaart is een viering van geloof, hoop en liefde die sterker zijn dan de dood. Dankbaar om het leven bidden wij dat het mag voltooid worden. We smeken dat de Heer deze geliefde opneemt, we dringen aan dat – wat er ook gebeurd is – onze broeder of zuster door Gods grenzeloze liefde zou worden bemind tot nieuw en eeuwig leven. We doen dat niet alleen als familie, vrienden, buren, bekenden, maar als hele kerkgemeenschap. Een kerkelijke uitvaart is geen privé-zaak. Vandaar dat ons hart pijn doet als we in de kou blijven staan. Niettemin bidden wij voor onze broeders en zusters die gestorven zijn, we doen dat al eeuwen met Allerzielen, we zouden het liever ook wat meer doen op de andere dagen van het jaar.

Reacties

Door Gerard Hermans 19/06/21 (7 jaren geleden)

Gerard Hermans

re: De kerkgemeenschap in de kou

Het is goed dat op deze toestand (wantoestand ) wordt gewezen. Het stoort me erg en doet me veel pijn, dat kerkelijke verantwoordelijken zelf aan de basis liggen van het weigeren van een christelijke eucharistische uitvaart. Als de familie hemel en aarde moet bewegen eer de afgestorvene met een eucharistieviering kan begraven worden, ook als een priester beschikbaar is, is dit hemeltergend.
In het bisdom Antwerpen is dit een echte plaag. Limburg schijnt nu ook te volgen.
Soms denk ik: "De mensen wilden nog massaal een eucharistieviering bij de begrafenis. Dit werd gefnuikt door binnen kerkelijk optreden."

Door Cuypers Sylvain 19/06/21 (7 jaren geleden)

Cuypers Sylvain

re: De kerkgemeenschap in de kou

Voor iedere Christen zou er zo wie zo een eucharistieviering moeten zijn voor de overledene.
Wij hebben in deze tijden zo weinig tijd om een familielid, gebuur, dorpsgenoot nog eens goededag te zeggen. Bij een overlijden willen we dit zeker een laatste maal doen. Een eucharistieviering is de meest gepaste manier om afscheid te nemen.
Wij weten ook dat het merendeel van de mensen niet erg geïnteresseerd zijn in het mis-gebeuren maar wij als Christenen wel.
Laat ons een gepaste viering voorbereiden en op die manier reclame maken voor de misviering. Ik ben overtuigd dat we iets kunnen bereiken en een zieltje terug winnen zal de opperste bekroning zijn.

Door Anny 19/06/21 (4 jaren geleden)

Anny

re: De kerkgemeenschap in de kou

Mijn vader is overleden op 15 /10 /2002 met een mis in de kerk. Moeder heeft altijd gezegd, voor mij het zelfde als onze va. Nu is mijn moeder overleden op 27 /07/2016, mijn zussen wilde alle in het crematorium laten doorgaan. Mijn moeder en onze lieve moeder Maria zijn 2 ha... . . , nden op een buik. Ik zou mij schamen en niet naar het columbarium kunnen gaan met opgeheven hoofd. Ik heb daar een stok voor gestoken en ben er blij voor. Nu weet ik zeker dat God haar met open armen ontvangen heeft. En mijn geweten is zuiver een begrafenis zonder mis is de de overledene zo maar in de grond stoppen sorry voor de uitspraak. Ik mis mijn moeder meer en meer. Ik hoop haar later terug te zien. Moeke ik houd van u slaap wel en rust in vrede dikke kus van anny xxx xxx

Reageer

velden gemarkeerd met een sterretje zijn verplicht.

wordt niet getoond